Biblia protestancka z 1716 roku

Biblia w języku niemieckim, wydanie norymberskie z 1716 roku w tłumaczeniu Marcina Lutra jest najstarszym eksponatem książkowym w zbiorach Izby Historycznej.
Jest wydrukowana czcionką gotycką na papierze czerpanym, oprawiona w drewniane okładki pokryte wytłaczaną skórą, z mosiężnymi okuciami. Została znaleziona na terenie pałacu przez jednego z mieszkańców Kóz, po przejściu frontu w 1945 roku. Cudem uniknęła spalenia w piecu dzięki nauczycielowi Mieczysławowi Knyczowi. Na ostatniej stronie znajduje się odręczny wpis w języku niemieckim z 1752 roku wskazujący, że Biblia była prezentem z okazji chrztu. Jest pamiątką po okresie protestantyzmu w koziańskiej społeczności.

IMG 4271
IMG 4269
IMG 4274
IMG 4280

Maska śmierguśnicza

Maska papierowa, wykonana metodą chałupniczą przy użyciu skrawków papieru łączonych klejem na bazie wody i mąki.
Przedstawia postać gorola (górala – wędrownego sprzedawcę wyrobów z drewna), z charakterystycznym bolokiem (brodawką na twarzy).
Egzemplarz pochodzi z lat 50. XX w. Maski tego typu były używane przez grupę obrzędową tzw. śmierguśników, przebierańców którzy odwiedzali domostwa w Poniedziałek Wielkanocny.

maska1
IMG 2304

Eksponat marca - Sztandar Szkoły Podstawowej nr 2 im. Stanisława Staszica w Kozach.

 

Jeden płat sztandaru przedstawia popiersie Stanisława Staszica nad otwartą księgą i zapalonym kagankiem – symbolem oświaty, oraz napis: SZKOŁA PODSTAWOWA GMINNA IM. STANISŁAWA STASZICA W KOZACH. Drugi płat przedstawia orła piastowskiego w tarczy – pierwotnie bez korony (korona doszyta po zmianach ustrojowych w 1989 roku) oraz napis: OJCZYZNA – NAUKA – PRACA POMNIK 1000 LECIA. Sztandar wykonała w 1973 roku Pracownia Haftów Artystycznych Henryk i Zofia Kledzik w Poznaniu przy ul. Garncarskiej 2/7. Był on ufundowany przez komitet rodzicielski i nadany szkole 3 września 1973 roku. Na drzewcu sztandaru znajdują się liczne tzw. gwoździe pamiątkowe klas absolwentów kończących szkołę od 1973 do 2000 roku.


 

EKSPONAT LUTEGO

Prezentowany obiekt to pozostałość po ogromnej kolekcji trofeów myśliwskich, która była w posiadaniu rodziny Czeczów. Duże obszary leśne w obrębie majątku dawały możliwość organizowania częstych i udanych polowań. Oprawione poroża i inne trofea eksponowano na klatce schodowej pałacu. Jeleń z którego pozyskano prezentowane poroże upolowany został w 1892 roku w lasach Cisnej w Bieszczadach, gdzie końcem XIX wieku Herman Czecz de Lindenwald posiadał duży majątek leśny.


Oleodruk "Święta Rodzina"

Dawniej ściany izb mieszkalnych w domach chłopskich ozdabiały rzędy obrazów o tematyce religijnej. Tzw. święte obrazy – początkowo były wykonywane techniką olejną przez małe warsztaty działające najczęściej w miasteczkach będących celem pielgrzymek. W II poł. XIX wieku obrazy olejne wyparły oleodruki produkowane na masową skalę, prezentujące bardziej różnorodne przedstawienia świętych.
Oleodruk „Święta Rodzina" pochodzi z początku XX wieku i prezentuje jedenaście scen z życia małego Jezusa, Maryi i Józefa, począwszy od narodzenia w Betlejem aż po śmierć Józefa.

swietarodzina1
IMG 1346
IMG 1343
IMG 1347

EKSPONAT MIESIĄCA - ZEGAR (grudzień 2014)

Izba Historyczna posiada w swych zbiorach kilka zegarów. Prezentujemy jeden z nich, który ma kształt drewnianej skrzyneczki. W niej ulokowany jest prosty sprężynowy mechanizm ukryty pod deseczką większych rozmiarów, wyciętą w półkolu, na której namalowany jest cyferblat wraz z ozdobnymi elementami kwiatowymi. Warto zwrócić uwagę na zapis cyfr rzymskich, określających godziny: cyfra 4 przestawiona jest w archaicznej formie IIII. Mechanizm zegara napędzany był poprzez dwie żeliwne wagi, zawieszone na łańcuszkach.
W dziewiętnastowiecznej chałupie chłopskiej rzadko spotykano zegar. Mimo, że prezentowany egzemplarz jest typowym tzw. zegarem ludowym z II połowy XIX wieku, to był on luksusem. Mogli sobie na niego pozwolić bogatsi gospodarze i chłoporobotnicy, udający się do pracy w fabrykach. Rodziny chłopskie żyły zgodnie z rytmem przyrody. Pory dnia wyznaczały im wschodzące i zachodzące słońce, piejący kogut, dzwon kościelny bijący na Anioł Pański, a czasem także dzwon folwarczny.


kwwrzesien2017